Zapowiedzi

„Wróg się rodzi” – marcowa premiera w Teatrze Horzycy w Toruniu

30 marca na scenie Teatru im. Wilama Horzycy odbędzie się czwarta w tym sezonie premiera. Spektakl „Wróg się rodzi” czerpie inspirację z fenomenu toruńskiego Radia Maryja, ale pyta o jego skutki społeczne, których zasięg jest trudny do zmierzenia. Reżyseruje Aneta Groszyńska, scenariusz napisał Marcin Kącki.

Hasło tego sezonu w Horzycy brzmi „Tu, w Toruniu”, dlatego powstające spektakle na różny sposób korzystają z szeroko rozumianej lokalności. „Hamlet” Pawła Paszty wykorzystywał dźwięki miasta, „Dziadek do orzechów. Nowe historie” Darii Kopiec powstał z udziałem toruńskich seniorów, zaś „Aktorzy prowincjonalni” Damiana Josefa Necia dotykają m.in. osobistych historii aktorów Teatru Horzycy.

Kolejny spektakl czerpie inspirację z fenomenu toruńskiego Radia Maryja, ale pyta o jego skutki społeczne, których zasięg jest trudny do zmierzenia. Reżyseruje Aneta Groszyńska, scenariusz napisał Marcin Kącki.

OPIS SPEKTAKLU:

Na początku było słowo.

Karaluch.

W Rwandzie, w 1994 roku Radio Wolności i Tysiąca Wzgórz namawiało swoich słuchaczy z plemienia Hutu, by wzięli maczety i zapolowali na „karaluchy”. Robakami stali się ich sąsiedzi z plemienia Tutsi. Siła propagandy – nienawiści, dehumanizacji, odwołań do bożego dzieła – przyczyniła się do ludobójstwa, które w ciągu stu dni pochłonęło prawie milion ofiar. Podczas procesu prezenterów radiowych z Rwandy słynna prokurator Carla del Ponte powiedziała, że zabójcy posłuchali radia, bo było dla nich jak biblia.

Na początku zawsze jest słowo. Także we współczesnej Polsce.

W spektaklu „Wróg się rodzi” badamy fenomen Radia Maryja, które od blisko 30 lat wpływa na mentalność swoich słuchaczy oraz procesy społeczne i kulturowe.

To radio także jest biblią.

Jakie mogą być tego konsekwencje?

TWÓRCY O SPEKTAKLU:

„Zdaniem socjologów, medioznawców, historyków i psychologów społecznych Radio Maryja zagospodarowuje konserwatywno-nacjonalistyczną grupę społeczną, niszczy więzi przez podział na wróg-obcy, oddziałuje do środka strukturą bezwzględnego oddania. Tyle nauka.

Dla nas, twórców, Radio Maryja, to nietknięty obszar eksperymentu społecznego, który wymaga opowiedzenia instrumentami teatralnymi. Naukowcy badają zjawiska społeczne empirią, statystyką i jednoznaczną aparaturą pojęciową, ale i tak Radio Maryja w odbiorze społecznym pozostaje zagadką, wymyka się słowom, wyobrażeniom, skalom porównawczym.

W spektaklu zapytamy, czym jest fenomen społeczny Radia Maryja w epoce postnacjonalizmu. Dlaczego niesie jednym strach, a innym nadzieję? Czy w tym nienawistnym sporze mogą być wygrani? A jeśli tak, to co stanie się z przegranymi?

Czy Radio Maryja to medium czy narzędzie propagandy? Jeśli jest dziennikarskim medium, to jak ocenić język pogardy, którym się posługuje? A jeśli jest propagandą, to czy działanie dla „dobra ojczyzny” można usprawiedliwić z każdego czynu?”

SYLWETKI TWÓRCÓW:

Aneta Groszyńska – absolwentka Wydziału Reżyserii oraz Wiedzy o Teatrze Akademii Teatralnej w Warszawie. Była kierownikiem artystycznym w Teatrze Zagłębia w Sosnowcu. Zrealizowała m.in. spektakle „Zapolska Superstar” i „Sienkiewicz Superstar” w Teatrze Dramatycznym w Wałbrzychu, „Głód” na podstawie książki Martina Caparossa w Teatrze Starym w Krakowie, „Mesjasze” w Teatrze Zagłębia w Sosnowcu

Marcin Kącki – reporter „Dużego Formatu”, zajmuje się dzienni­karstwem śledczym, społecznym i historycznym. Zdo­bywca tytułu Dziennikarza Roku w konkursie Grand Press (2007), autor książek reportażowych, w tym nominowanej do nagrody Nike „Białystok. Biała siła, czarna pamięć”, w której pyta o korzenie nacjonalizmu w Polsce i nieprzerobioną pamięć o Zagładzie, współautor dramatu „Mesjasze” w Teatrze Zagłębia w Sosnowcu.

Komentarze
Udostepnij